Elizabeth Lecompte - The Wooster Group

The Wooster Group is zonder meer het meest intelligente, vindingrijke en multimediale gezelschap van Amerika. In het werk van dit New Yorkse theatercollectief vindt men zowel een hedendaagse lezing van het toneelrepertoire terug als een geëngageerde lezing van de hedendaagse Amerikaanse samenleving. Aan de basis van The Wooster Group ligt de Amerikaanse regisseur en theoreticus Richard Schechner, exponent van de Amerikaanse avant-garde uit de vijftiger en zestiger jaren. Vanaf 1967 leidde Schechner in New York workshops, waaruit zich uiteindelijk een vaste groep van toneelspelers vormde, die zich The Performance Group noemde. Een garage in Soho in New York, meer bepaald in Wooster Street, was (en is nog steeds) hun werk- en speelruimte. Wanneer in 1975 Schechner The Performance Group verlaat, neemt Liz LeCompte de artistieke leiding ervan in handen. Het ensemble heet voortaan The Wooster Group en bestaat uit een vaste kern schitterende acteurs zoals Willem Dafoe, Roy Faudree, Spalding Gray, Peyton Smith, Kate Valk en de in 1994 overleden Ron Vawter. Aan de basis van elke Wooster Group-productie ligt een literaire tekst die geconfronteerd en aangevuld wordt met materiaal uit de leefwereld van de acteurs zelf. De thema's die daarbij aan bod komen - racisme, repressie en geweld, zelfmoord, man-vrouwpatronen - getuigen van een sterk sociaal engagement. Elke productie is een 'Gesammtkunstwerk' waarbij tekst, geluid en beeld evenwaardig op een gesofistikeerde manier worden aangewend. De overvloed aan tekens, de snelle vaart van de voorstellingen, gecombineerd met een haarscherpe tekstanalyse en sublieme acteerprestaties roepen een eigen theatrale werkelijkheid op, die nog steeds uniek is. Naar een voorstelling van The Wooster Group gaan is theater ervaren met je geest en met al je zintuigen, een live gebeurtenis waarbij de energie van de acteurs primeert op de plot. Belangrijk is de onmiddellijke confrontatie met de performer, het hier en nu. Niet te verbazen dat Liz LeCompte voor haar nieuwe productie 'House/Lights' voor Gertrude Steins 'Dr.Faustus Lights The Lights' koos. De schrijfster zelf zei over deze tekst: "Ik heb op elke mogelijke manier geprobeerd het gevoel van onmiddellijkheid, van intuïtie te verkrijgen." In het werk van de Amerikaanse Gertrude Stein zijn woorden er niet om de wereld te beschrijven, maar bestaan ze op zich. Klankkleur en associatieve beschrijvingen bepalen de schriftuur. In 'House/Lights' wordt Steins tekst gecombineerd met de kitscherige, erotische horrorfilm uit de jaren '60 'Olga's House of Shame'. Deze film over vrouwelijke dominantie en onderwerping dient als achtergrond voor Steins tekst, wat resulteert in een satirische kijk op krachtmetingen tussen vrouwen. Naast verwijzingen naar Amerikaanse variétéprogramma's en comedyfiguren als de Marx Brothers, komen ook choreografische passages voor. Niemand minder dan Trisha Brown en Ballett Frankfurt-ster Helen Pickett namen delen hiervan op zich. 'House/Lights' speelt in een continu veranderend decor waar de technologie opnieuw een vooraanstaande rol krijgt toebedeeld. Beeldschermen vullen het toneel en vertonen fragmenten van de Olgafilm, die op hun beurt fysiek vertolkt worden door Kate Valk en Peyton Smith. Op lange staven bevestigde microfoons zijn tegelijkertijd stokken waarmee de noh-speler zich over de scène beweegt en functionele hulpmiddelen die afhankelijk van de richting bepaalde delen van de ruimte sonoriseren. De muziek is van John Lurie en Hans Peter Kuhn. Deze laatste maakte de muziek voor heel wat producties van Robert Wilson, ondermeer ook voor 'Doctor Faustus Lights the Lights', een productie die zes jaar geleden in deSingel te zien was.