Anne Teresa De Keersmaeker - Rosas

De stof voor een choreografie is bij Anne Teresa De Keersmaeker vaak zo rijk en haar relatie tot dit materiaal zo sterk, dat ze dient als basis en aanzet tot een volgende verkenning van haar oeuvre. Dit seizoen staat De Keersmaeker in deSingel met maar liefst twee nieuwe producties. Beide zijn een verdere uitwerking van elementen - bewegingslijnen, structuren - uit 'Just before', waarmee zij met haar gezelschap Rosas bij ons te gast was in mei 1998. 'Drumming' (werktitel) is een voorstelling op het gelijknamige muziekstuk van de Amerikaanse componist Steve Reich. Reeds voor één van haar eerste choreografieën, 'Fase. Four movements to the music of Steve Reich', waarmee zij in 1982 onmiddellijk internationale bekendheid verwierf, werd Anne Teresa De Keersmaeker aangesproken door het frenetiek ritmische in Reichs muziek. 'Drumming' uit 1971 is een compositie uitsluitend voor slagwerk. De eerste beweging zorgde, naast muziek van Magnus Lindberg en Thierry De Mey, voor het muzikale kader van de dansvoorstelling 'Just before'. De integrale versie van 'Drumming' wordt nu de muzikale onderbouw van een nieuwe dansvoorstelling. Steve Reich, deze grootheid van de repetitieve, minimalistische muziek, vond de basisideeen voor 'Drumming' in Ghana, waar hij West-Afrikaanse trommeltechnieken bestudeerde. Hij schreef de muziek op basis van ritmische processen die in het begin eenvoudig zijn, maar door opeenstapeling en vermenigvuldiging steeds complexer worden. Reich gebruikt alternerend stilte en klank, waarbij hij verschillende instrumenten laat overlappen. Later op het jaar maken Anne Teresa De Keersmaeker en Rosas een voorstelling die het onderzoek naar tekst en beweging centraal stelt. Terwijl in 'Just before' teksten en verhalen van de dansers zelf aan bod kwamen, zal in deze nieuwe productie een bestaande toneeltekst het vertrekpunt zijn. 'Anatole' (1892) is het eerste werk van Arthur Schnitzler waarin de titelfiguur, een levensgenieter, in zeven eenakters weemoedig met zijn geliefden causeert. Reeds eerder in haar parcours werkte Anne Teresa De Keersmaeker met tekst. Al in 1984 lazen de danseressen in 'Elena's Aria' tekstfragmenten voor. Twee jaar later wisselden in 'Bartok/Aantekeningen' explosieve dansscènes af met flarden tekst. In 1987 voerde Anne Teresa De Keersmaeker haar eerste regie in Heiner Müllers 'Verkommenes Ufer Medeamaterial Landschaft mit Argonauten'. In de voorstelling 'Woud' uit 1996 kwamen in het filmisch gedeelte 'Tippeke' tekst en beweging opnieuw samen, meer nog, zinnen uit een aftelrijmpje werden rechtstreeks in gebaren omgezet. Voor de nieuwe productie werkt Anne Teresa De Keersmaeker zoals voor 'Just before' samen met haar zus Jolente, lid van Toneelgroep Stan en lesgeefster op Anne Teresa's dansschool P.A.R.T.S. Over de meerwaarde van het werken met tekst, dans en muziek in de voorstelling zei Jolente De Keersmaeker: "Feitelijk zitten we met drie soorten materiaal. Je hebt woorden, en je hebt woorden met beweging. In het derde geval laat je de tekst weg, maar de dansers blijven wel 'spreken' met elkaar, doorheen de beweging. Dan ontstaat een klik. Je voelt dat ze de tekst in hun hoofd hebben en met elkaar aan het praten zijn. Zonder uit te beelden. Vaak is het dan duizend keer schoner."